Co to jest chemioterapii?

Chemioterapii polega na leczeniu raka lekami, np. zastosowaniem leków przeciwnowotworowych służących niszczeniu komórek rakowych w organizmie. W tym nagraniu wideo wyjaśnia się podstawowe kwestie dotyczące raka i chemioterapii.

  • Rak to niekontrolowany podział i rozrost nieprawidłowych komórek w organizmie.
  • Chemioterapii wykorzystuje leki cytotoksyczne celem zabicia komórek nowotworowych.
  • W leczeniu przeciwnowotworowym dokonano postępów i poza chemioterapii cytotoksyczną stosowane są bardziej zaawansowane metody leczenia, np. terapie hormonalne lub terapie celowane.

Informacje na temat chemioterapii

Zastosowane w konkretnym przypadku leczenie zależy od rodzaju występującego raka, jego zaawansowania, lokalizacji oraz ogólnego stanu zdrowia chorej osoby. Niniejsza seria nagrań wideo dostarcza informacji na temat praktycznych aspektów chemioterapii, w tym czego można się spodziewać w związku z nią, różnych rodzajów chemioterapii, sposobów podawania chemioterapii oraz innych metod leczenia.

  • TERAPIA ŁĄCZONA, (NEO)ADJUWANTOWA, PRZEDOPERACYJNA I CELOWANA

    Lektor wyjaśni inne rodzaje leczenia przeciwnowotworowego i kiedy stosuje się w połączeniu z...

    Czytaj więcej
  • CHEMIOTERAPII I PRZESZCZEP KOMÓREK MACIERZYSTYCH

    Opis zastosowania chemioterapii w wysokich dawkach w połączeniu z...

    Czytaj więcej
  • ZAMIAR LECZENIA, CZĘSTOŚĆ I CZAS TRWANIA LECZENIA

    Nagranie wideo wyjaśnia różnicę pomiędzy leczeniem choroby i jej kontrolowaniem. Omawia się w...

    Czytaj więcej
  • TYPOWY DZIEŃ W PRZYCHODNI

    Omówienie tego, czego można się spodziewać podczas przyjmowania chemioterapii...

    Czytaj więcej
  • BADANIA W PRZYPADKU PRZYSTĄPIENIA DO CHEMIOTERAPII

    Nagranie wideo przybliżające rolę różnych badań, którym mogą Państwo zostać poddani przed...

    Czytaj więcej
  • RODZAJE CHEMIOTERAPII I JEJ PODANIE

    Opis różnych rodzajów chemioterapii i sposobów ich podawania.

    ... Czytaj więcej
  • DOŻYLNA CHEMIOTERAPII

    Opis różnych możliwych metod podania dożylnej chemioterapii.

      ...
    Czytaj więcej

Skutki uboczne

Istnieje wiele różnych skutków ubocznych związanych z przyjmowaniem chemioterapii, aczkolwiek mało prawdopodobne jest, że wystąpią one wszystkie u Państwa. W każdym razie istnieją sposoby na zaradzenie im i ich wyleczenie. Większość skutków ubocznych chemioterapii ma charakter przejściowy i ustępuje po zakończeniu leczenia. Nagrania wideo przybliżają najczęstsze skutki uboczne związane z przyjmowaniem chemioterapii i zawierają porady, jak sobie z nimi radzić.

  • CZĘSTE SKUTKI UBOCZNE

    Narrator przedstawi krótkie wprowadzenie do niektórych ze skutków ubocznych, które mogą...

    Czytaj więcej
  • ZMĘCZENIE

    Nagranie wideo przybliżające, w jaki sposób może wpływać na Państwa zmęczenie i w jaki...

    Czytaj więcej
  • ZAKAŻENIA

    Nagranie wideo przybliżające jeden z bardziej (potencjalnie) ciężkich skutków ubocznych i...

    Czytaj więcej
  • WYPADANIE WŁOSÓW

    Lektor omówi jeden z najbardziej znanych skutków ubocznych leczenia raka, który może...

    Czytaj więcej
  • UKŁAD TRAWIENNY (BIEGUNKA, ZAPARCIA, ZAPALENIE ŚLUZÓWKI, NUDNOŚCI)

    Lektor opisze najczęstsze skutki uboczne w obrębie układu trawiennego, metody ich leczenia...

    Czytaj więcej

Codzienne życie

Chemioterapii może mieć wpływ na życie seksualne i płodność. Ma ona różny wpływ na kobiety i mężczyzn. Leczenie może również mieć wpływ na życie codzienne, relacje z innymi osobami i zdolność do pracy. Nagrania wideo poniżej przybliżają z grubsza szereg najważniejszych kwestii.

  • DODATKOWE LEKI I INTERAKCJE MIĘDZY LEKAMI

    Nagranie wideo przybliża różne dodatkowe leki (tj. terapie uzupełniające i alternatywne) i...

    Czytaj więcej
  • WPŁYW NA CODZIENNE ŻYCIE

    Lektor omówi, w jaki sposób chemioterapii może wpływać na stan...

    Czytaj więcej
  • AKTYWNOŚĆ SEKSUALNA i PŁODNOŚĆ

    Nagranie wideo przybliżające, w jaki sposób chemioterapii może wpływać...

    Czytaj więcej
  • ODŻYWIANIE SIĘ

    Nagranie wideo przybliżające niektóre zasady odpowiedniego odżywiania się podczas przyjmowania...

    Czytaj więcej
  • DEPRESJA

    Lektor wyjaśnia, w jaki sposób depresja może stanowić powszechną przypadłość wśród pacjentów z...

    Czytaj więcej
  • KOMUNIKACJA Z LEKARZEM I OSOBY KONTAKTOWE W NAGŁYCH WYPADKACH

    Lektor omówi, w jaki sposób można skorzystać w pełni ze swoich wizyt u lekarza czy zespołu...

    Czytaj więcej

FAQs

Przez jaki czas będzie konieczne przyjmowanie chemioterapii?

Typowy schemat chemioterapii składa się z kilku sesji lub cykli leczenia i zwykle trwa od 3 do 6 miesięcy.

Ile trwa typowa sesja chemioterapii?

Pojedyncza sesja, podczas której podaje się leczenie, może trwać od kilku minut do kilku godzin zależnie od leku, ilości przyjmowanych leków i sposobu ich podawania.

Co decyduje o rodzaju zastosowanej chemioterapii? Czy może być konieczne zastosowanie kroplówki?

Leki chemioterapeutyczne mogą być podawane na różne sposoby i metoda podawania chemioterapii zależy w każdym przypadku od leku stosowanego w leczeniu konkretnego raka, możliwych skutków ubocznych leczenia oraz może również zależeć od stadium zaawansowania raka. Najczęściej chemioterapii podawana jest w postaci dożylnych wstrzyknięć i leków doustnych, ale może być również podawana w postaci podskórnych, dokanałowych lub dokomorowych wstrzyknięć lub maści do stosowania miejscowego.
Zależnie od konkretnego leczenia chemioterapii dożylna może być podawana z wykorzystaniem różnych przyrządów, takich jak wenflon czy cewnik centralny zakładany obwodowo (PICC), które zazwyczaj podłączone są do kroplówki lub pompy.

Dlaczego konieczne jest wykonanie badań krwi przed przystąpieniem do leczenia?

Badania krwi prowadzone są w celu sprawdzenia ilości czerwonych krwinek, białych krwinek i płytek krwi oraz sprawdzenia, czy nerki i wątroba funkcjonują prawidłowo. W przypadku zbyt niskiego poziomu krwinek leczenie może zostać przełożone na później.

W przypadku odczuwania silnego zmęczenia po leczeniu czy można zrobić cokolwiek, aby jemu zaradzić?

Krótkie sesje ćwiczeń mogą pomóc zwiększyć poziom energii, na przykład dowiedziono, że krótkie sesje jogi przynoszą dobre rezultaty. Inne rozwiązania to zwykły spacer z psem lub powolna przechadzka. Ważne jest, aby robić tylko tyle, ile się chce lub można zrobić bez wysiłku. Dość często najlepszym rozwiązaniem jest po prostu odpoczynek. Proszę zasięgnąć informacji na temat programów fizjoterapeutycznych i grup ćwiczeniowych, w których można wziąć udział w wolnym czasie.

Co należy zrobić, jeśli wystąpi zakażenie w trakcie okresu leczenia?

Jeśli wystąpi jakikolwiek objaw zakażenia, najlepiej jest skontaktować się natychmiast z lekarzem lub zadzwonić pod numer do kontaktu w nagłych wypadkach. Ściśle związana z zakażeniami jest gorączka, zatem ważne jest poinformowanie zespołu medycznego w razie jej wystąpienia.

Czy leczenie spowoduje wypadanie włosów?

Chemioterapii nie zawsze powoduje wypadanie włosów. Niektóre leki przyczynią się jedynie do niewielkiego ścieńczenia włosów, a inne nie powodują w ogóle utraty włosów.  Zespół odpowiedzialny za leczenie udzieli informacji o wszystkich skutkach ubocznych, które mogą wystąpić w związku z leczeniem.

Czy leczenie spowoduje występowanie nudności?

Nudności będące skutkiem chemioterapii to kolejny częsty skutek uboczny, ale nie wszystkie leki chemioterapeutyczne go wywołują.  Jeśli będziecie Państwo źle się czuć po pierwszym podaniu leku chemioterapeutycznego, zapewne będziecie się źle czuć też po kolejnych podaniach. Lekarz może przepisać dodatkowe leki łagodzące nudności i/lub wymioty.

Kiedy należy skontaktować się z lekarzem w przypadku zaniepokojenia w związku z biegunką?

Częstym skutkiem ubocznym leczenia może być biegunka. Konieczny jest kontakt z lekarzem, jeśli wystąpi gorączka razem z biegunką lub jeśli nie uda się złagodzić biegunki lekami przeciwbiegunkowymi w ciągu 48 godzin lub w przypadku 6 jej epizodów w ciągu doby.

Co należy zrobić w przypadku trudności z połykaniem?

Jeśli nie będą Państwo w stanie przyjmować płynów, należy jak najszybciej zadzwonić pod numer do kontaktu w nagłych wypadkach. Mogą zostać przepisane silne leki przeciwbólowe w razie problemów z jedzeniem i piciem.  Odpowiednia higiena jamy ustnej podczas chemioterapii pomaga w radzeniu sobie z owrzodzeniem jamy ustnej. Dodatkowych porad może również udzielić dentysta.

Czy w przypadku otrzymywania terapii celowanej nadal istnieje prawdopodobieństwo wystąpienia skutków ubocznych?

Podczas stosowania terapii celowanej mogą wystąpić pewne skutki uboczne. Niemniej są one zazwyczaj łagodne, ale nie zawsze, i mogą ustąpić po przyzwyczajeniu się organizmu do leku.  Najczęstszymi skutkami ubocznymi są reakcje alergiczne, takie jak wysypka.

Czy dozwolone jest przyjmowanie innych leków?

Należy poinformować lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach lub lekach, które planuje się przyjąć, aby wiedzieli oni o możliwych interakcjach i mogli udzielić stosownych porad. Może obejmować to leki przyjmowane przeciw innym chorobom, takim jak cukrzyca lub choroby serca, oraz dostępne bez recepty witaminy, zioła lub suplementy diety.

Czy należy wprowadzić zmiany w odżywianiu podczas przyjmowania leczenia przeciwnowotworowego?

Ważne jest, aby postarali się Państwo przestrzegać prawidłowo zbilansowanej, zdrowej diety podczas przyjmowania leczenia. Lekarz lub dietetyk udzielą najlepszego wsparcia przy wyborze i utrzymywaniu zdrowej diety, aby zachowywali Państwo siły podczas leczenia.

Glossary

Adjuwantowa (uzupełniająca)

(terapia) podawana jest poza główną lub wstępną terapią celem zwiększenia skuteczności leczenia.

Allogeniczny

(przeszczep) wykorzystuje komórki macierzyste pobrane od dawcy

Alternatywne metody leczenia

są to alternatywne terapie (np. olej z konopi) stosowane zamiast konwencjonalnych metod leczenia

Autologiczny

(przeszczep) wykorzystuje komórki macierzyste pobrane od samego pacjenta

Badanie kliniczne

badanie naukowe z prowadzone z udziałem chorych pacjentów lub ochotników

Cewnik centralny

długa, wąska i pusta w środku rurka wprowadzana do żyły w klatce piersiowej

Chemioterapii

stosowanie leków cytotoksycznych w celu leczenia choroby

Cykl leczenia

schemat leczenia, który się powtarza zgodnie z regularnym planem i z zastosowaniem przerw między każdym takim schematem. Na przykład: leczenie podawane przez tydzień z następującą po nim trzytygodniową przerwą stanowi jeden cykl leczenia.

Cytotoksyczne

toksyczne dla żywych komórek

Dokanałowe

podawane do płynu otaczającego rdzeń kręgowy i mózg

Dokomorowe

podawane do jam organizmu

Domięśniowe

podawane do mięśni

Dożylne

podawane do żyły lub żył

Hematologiczne

związane z krwią

Hemoglobina

składnik czerwonych krwinek przenoszący tlen

Immunoterapia

leczenie zwiększające zdolność układu odpornościowego do zwalczania choroby

Komórki macierzyste

to komórki ciała (komórki somatyczne) zdolne do podziału i przekształcenia się w różne rodzaje komórek

Kroplówka

urządzenie służące podawaniu płynu kropla po kropli do żyły drogą dożylną

Neoadjuwantowa (poprzedzająca zasadnicze leczenie)

(terapia) to podanie preparatów leczniczych przed głównym leczeniem, np. leczenie lekami przed operacją

Niedokrwistość

to przypadłość, do której dochodzi, jeśli krew nie zawiera wystarczającej ilości hemoglobiny lub prawidłowych czerwonych krwinek

PICC

cewnik centralny zakładany obwodowo (z ang. peripherally inserted central catheter) – to dożylny przyrząd, który może być używany przez dłuższy okres

Podskórny

znajdujący się pod skórą lub podawany pod skórę

Pompa infuzyjna

urządzenie medyczne służące do podawania płynów, takich jak płyny z substancjami odżywczymi i leki płynne, do organizmu pacjenta w kontrolowanych ilościach poprzez wenflon lub cewnik centralny

Progresja choroby

to pogarszanie się, rozrost lub rozprzestrzenianie się choroby

Przerwa

odcinek czasu pomiędzy sesjami chemioterapii mający na celu pozwolenie organizmowi na zregenerowanie się

Płytki krwi

składnik krwi odpowiedzialny za krzepnięcie krwi

Radioterapia

leczenie choroby za pomocą promieniowania, np. promieniowania X

Stosowanie miejscowe

stosowanie bezpośrednio na daną część ciała

Terapia biologiczna

polega na wykorzystaniu żywych organizmów, substancji pozyskiwanych z żywych organizmów lub wyprodukowanych laboratoryjnie wersji takich substancji na potrzeby leczenia choroby

Terapia hormonalna

zastosowanie hormonów w leczeniu

Terapia hormonami

[patrz terapia hormonalna]

Terapia uzupełniająca

metody leczenia stosowane łącznie z konwencjonalnymi metodami leczenia celem poprawy samopoczucia pacjenta (np. joga)

Wenflon

wąska, pusta w środku rurka wprowadzana do żyły lub jamy ciała celem podania leku, usunięcia płynu lub wprowadzenia instrumentu chirurgicznego

Wsparcie

select your region